S301 ışık hızının yüzde sekizine ulaşıyor

Gökbilimciler, Samanyolu Galaksisi’nin merkezindeki süper kütleli kara delik Sagittarius A* çevresinde dönen ve sınırları zorlayan yeni bir yıldız keşfetti. Max Planck Dünya Dışı Fizik Enstitüsü öncülüğündeki uluslararası araştırma ekibi, Şili’deki Çok Büyük Teleskop Girişimölçeri (VLTI) verilerini inceleyerek S301 adı verilen yıldızın olağanüstü yörünge hareketini gün yüzüne çıkardı.

IŞIK HIZININ SINIRINDA 8,7 YILLIK TUR

Oldukça dar ve eliptik bir yörüngede ilerleyen S301, dev kara deliğin etrafındaki tam bir turunu yalnızca 8,7 yılda tamamlıyor. Bu kozmik dans sırasında Dünya ile Güneş arasındaki mesafenin sadece 12 katı kadar kara deliğe sokulan yıldız, en yakın geçiş anında ışık hızının yüzde sekizini aşan baş döndürücü bir sürate ulaşıyor.

EINSTEIN’IN TEORİSİ İÇİN EŞSİZ SINAV

Güneş’in yaklaşık 4,3 milyon katı kütleye sahip olan dev kara delik etrafındaki bu hareket, Albert Einstein’ın Genel Görelilik Teorisi için kritik bir laboratuvar sunuyor. Teoriye göre dönen devasa kütleler uzay-zaman dokusunu peşinden sürükleyerek çevrelerindeki nesnelerin yörüngesinde kaymalara yol açıyor. S301’in yörüngesinde oluşacak bu sapmaların yaklaşık on yıl içinde doğrudan ölçülebilecek seviyeye gelmesi bekleniyor. Bu gelişme, bilim insanlarına süper kütleli bir kara deliğin kendi ekseni etrafındaki dönüş hızını tarihte ilk kez doğrudan hesaplama imkânı tanıyacak.

KOZMİK BİR AYRILIĞIN ARDINDAN GELEN ROTA

Araştırmacılar, yıldızın sahip olduğu bu aşırı eliptik yörüngenin geçmişte bir ikili yıldız sistemine ait olduğuna işaret ettiğini belirtiyor. Sagittarius A*’ya fazla yaklaşan bu ikiliden birinin devasa bir hızla derin uzaya savrulduğu, S301’in ise güçlü kütleçekim ağına kapılarak bu dar yörüngeye hapsolduğu tahmin ediliyor.

GÖZLER 2031’DEKİ TARİHİ RANDEVUDA

Gökbilimcilerin hesaplamalarına göre S301, kara deliğe bir sonraki en yakın geçişini 2031 yılında gerçekleştirecek. Bilim insanları, yeni nesil dev teleskoplarla bu tarihi yakınlaşmayı izleyerek evrenin temel fizik kurallarını doğrudan mercek altına almayı hedefliyor.