Et yemek dar gelirli için hayal oldu

Et yemek dar gelirli için hayal oldu

BİR KİLO ETİN FİYATI BİN LİRAYI AŞTI

TZOB Yönetim Kurulu Üyesi ve Şanlıurfa Ziraat Odası Başkanı Ahmet Eyyüpoğlu, piyasada hayvan bulunmasına rağmen fiyatların yüksekliğine dikkat çekti. Kasapta etin kilogram fiyatının 1000-1200 TL bandına ulaştığını belirten Eyyüpoğlu, bunun temel nedeninin kontrol edilemeyen girdi maliyetleri olduğunu söyledi.

Arpanın kilogram fiyatının 15 TL’ye, samanın ise 10 TL’ye çıktığını belirten Eyyüpoğlu, üreticinin artan maliyetleri satış fiyatına yansıtmak zorunda kaldığını belirterek “Geçen yıl 14 bin TL’ye satılan 60 kiloluk küçükbaş hayvanın fiyatı bu yıl yüzde 78 artışla fiyatının 25 bin liradan başlıyor. Büyükbaş  hayvan fiyatları ise 300-350 bin TL bandına” dedi.

Ortadoğu’da tırmanan gerilimlerin ardından akaryakıt fiyatlarındaki yükselişin de üreticiyi vurduğunu belirten Eyyüpoğlu, özellikle ABD’nin İran’a yönelik saldırıları sonrası mazot maliyetlerinin arttığını, bunun da hayvan sevkiyatı ve yem taşımacılığında yeni bir yük yarattığını söyledi. Nakliye giderlerindeki artışın doğrudan et ve kurbanlık fiyatlarına yansıdığına dikkat çekti.

EMEKLİ VE EMEKÇİ TADINI UNUTTU

Dar gelirlinin kurban kesmesinin giderek imkânsız hale geldiğini ifade eden Eyyüpoğlu, “Bugün 20 bin TL maaş alan bir emekli ve asgari ücretliler bir aylık maaşlarıyla ancak bir küçükbaş hayvan alabiliyor. Büyükbaşta bir hisse fiyatı 50 bin TL’yi buluyor. Emeklilerin hisseye girmesi dahi mümkün değil” diye konuştu.

Büyükbaş kurbanlığın artık yalnızca varlıklı kesim için erişilebilir olduğunu söyleyen Eyyüpoğlu, hayvancılığın stratejik bir alan olduğuna dikkat çekerek “Üreticinin artık sürdürülebilir politikalarla desteklenmesi gerekiyor” diye belirtti.

İTHALATA RAĞMEN HAYVAN VARLIĞI AZALDI

AKP iktidarı yerli üreticiyi desteklemek yerine ithalatta rekor kırmayı önceliyor. Et üretiminin düşüşüne ilişkin konuşan TBMM Tarım, Orman ve Köyişleri Komisyonu üyesi CHP Niğde Milletvekili Ömer Fethi Gürer ise hayvancılıkta yaşanan krizin yıllardır sürdüğünü söyledi. Gürer, 2010’dan itibaren başlayan canlı hayvan ve et ithalatına rağmen üretimdeki sorunların çözülemediğini söyledi.

2020-2022 döneminde artan maliyetler nedeniyle çok sayıda üreticinin damızlık hayvanlarını kesime göndermek zorunda kaldığını belirten Gürer, “Düşük süt alım fiyatları küçük aile işletmelerini tasfiye ediyor” dedi. Şap hastalığının da hayvan kayıplarını artırdığını kaydeden Gürer, “2025 yılında 81 ile yayılan hastalık nedeniyle çok sayıda hayvanın kesildi ya da telef oldu. 2025 yılında 739 bin büyükbaş hayvan ithal edilmesine rağmen kurban kesimleri, et üretimi için yapılan kesimler ve hastalık kaynaklı kayıplarla birlikte milyonlarca hayvan varlığı azaldı” diye belirtti.

TÜİK’in açıkladığı hayvan varlığı verilerinin sahadaki tabloyla örtüşmediğini savunan Gürer, artan maliyetlerin tüketici fiyatlarını da doğrudan etkilediğini belirterek, “Emekli ve asgari ücretli artık et alamaz hale geldi” ifadelerini kullandı.

ÜRETİCİ MALİYETLERİN ALTINDA KALDI

Yem, veteriner, aşı, elektrik, mazot, işçilik ve nakliye giderlerinin üreticiyi ezdiğini söyleyen Gürer, “50 kiloluk süt yeminin fiyatı 1100 TL’ye çıktı. Arpa, saman, yonca ve küspe fiyatları sürekli artıyor. Besici giderini karşılayamaz durumda” dedi.

Diğer yandan TÜİK’in açıkladığı Tarımsal girdi fiyat endeksi (Tarım-GFE) verileri et üreticilerinin yaşadığı ekonomik zorluğu ortaya koydu. Verilere göre 2026 yılı Şubat ayında önceki yılın Aralık ayına göre yüzde 7,08 artış, bir önceki yılın aynı ayına göre yüzde 31,55 artış ve on iki aylık ortalamalara göre yüzde 32,64 artış gerçekleşti.

Yıllık değişimin en yüksek olduğu alt grup yüzde 41,37 artış ile veteriner harcamaları, aylık değişimin en yüksek olduğu alt grup yüzde 4,31 artış ile malzemeler oldu. Hayvan yemi ise bir öndeki yıla göre yüzde 37,70 artış yaşaması üreticinin maliyetler altında kaldığına işaret etti.