Ermenistanlı Rubinyan, Türkiye ile ilişkilerin çıkmazın ötesine geçmesini övdü

Ermenistan Başbakanı Nikol Paşinyan’ın görev süresi boyunca iki ülke normalleşme yönünde önemli adımlar attı.

2021 yılında Türkiye’nin eski Washington Büyükelçisi Serdar Kılıç Türkiye’nin özel temsilcisi olarak atanırken, Rubinyan da Ermenistan’ın mevkidaşı olarak atandı.

Kılıç ve Rubinyan, Ocak 2022’de Moskova’da bir araya geldi. Türkiye ve Ermenistan, ilişkilerin tamamen normalleşmesine yönelik müzakerelerin önkoşulsuz sürdürülmesi konusunda mutabakata vardı. Bu süreç uluslararası toplum tarafından olumlu karşılandı.

Ermenistan-Türkiye arasında 2020 yılında sona eren seferler 2 Şubat 2022’de yeniden başladı. İstanbul Sabiha Gökçen Uluslararası Havalimanı’ndan kalkan uçak, Erivan’daki Zvartnots Uluslararası Havalimanı’na iniş yaptı.

1 Ocak 2023 itibarıyla Türkiye ile Ermenistan arasında doğrudan hava kargo ticareti mümkün hale geldi.

Ermenistan’ın resmi kurumlarına ait web siteleri hariç olmak üzere, Türkiye’deki kullanıcıların Ermenistan’daki web sitelerine erişimini engelleyen kısıtlamalar da kaldırıldı.

Müzakereler sürerken her iki taraf da sürece ilişkin olumlu mesajlar vermeye devam etti. Ermenistan, 2024 yılında Türkiye sınırındaki Alican Sınır Kapısı’nın (Margara Sınır Kapısı) Ermeni tarafının tamamen yenilenerek hizmete hazır hale getirildiğini duyurdu.

İki tarafın 2025 yılı sonunda aldığı kararla, Türkiye ve Ermenistan diplomatik, hizmet ve hususi pasaport sahipleri 1 Ocak 2026 itibarıyla ücretsiz e-vize almaya hak kazanarak vize kolaylığı sağladı.

Cumhurbaşkanı Yardımcısı Cevdet Yılmaz ile Paşinyan arasında 4 Mayıs’ta yapılan görüşmelerin ardından Ani Köprüsü’nün bir ucu Türkiye, diğer ucu Ermenistan’da olacak şekilde ortak restorasyonuna ilişkin mutabakat zaptı imzalandı.

11 Mayıs itibarıyla Türkiye ile Ermenistan arasında doğrudan ticaretin başlatılması için gerekli bürokratik hazırlıkların tamamlandığı, iki ülke arasındaki ortak sınırın açılması için gerekli teknik ve idari çalışmaların ise devam ettiği belirtildi.

Yeni düzenlemeyle, Türkiye’den üçüncü bir ülke üzerinden Ermenistan’a gelen veya aynı güzergah üzerinden Ermenistan’dan gelen mallar artık nihai varış noktası veya menşe noktası olarak “Ermenistan/Türkiye” olarak listelenebilecek.

Paşinyan, mayıs ayında yaptığı açıklamada, “Azerbaycan demiryolunun açıldığı gibi, Ahalkalaki-Kars demiryolunun da Ermenistan’ın ihracat ve ithalatına açıldığını” duyurmuştu.

Başa dön tuşu