Nehirlerde acil durum! Son 35 yılın en kurak dönemi
Dünya Meteoroloji Örgütü’nün son raporu, 2025’in küresel nehir akışları açısından son 35 yılın en kurak yıllarından biri olduğunu ortaya koydu. Dünya genelindeki nehir havzalarının üçte birinden fazlasında normalin altında akış ölçüldü. Üstelik sorun yalnızca nehirlerde değil; yer altı suyu, göller, kar ve buzulları kapsayan toplam karasal su depolaması da yaklaşık on yıldır geriliyor.
BALKANLAR’DA NEHİRLER DE KURUYOR
Kriz Türkiye’nin batısında da kendini gösteriyor. Avrupa’nın son verilerinde Balkanlar’ın önemli bölümü düşük akış ve kuraklık baskısı altında. Ağustos ayında nehir debilerindeki düşüş Balkanlar’a kadar yayıldı; bölgede sıcak hava dalgaları ve yağış açığı da etkili oldu.
TUNA HAVZASINDA ALARM DÜZEYİ
Türkiye’ye yakın Avrupa’daki en önemli su sistemlerinden biri olan Tuna havzası da dikkat çekiyor. Ağustos ayında Tuna’nın bazı kesimlerinde çok düşük akışlar kaydedilirken, Avrupa Kuraklık Gözlemevi havzanın çeşitli bölümlerinde kuraklık alarmı bulunduğunu bildirdi. Tuna, yalnızca Avrupa’nın büyük nehirlerinden biri değil; Balkan ülkelerinin tarımı, ulaşımı ve enerji sistemi açısından da kritik öneme sahip.
TÜRKİYE’DE TABLO DAHA KARIŞIK
Türkiye’de ise tablo tek renk değil. Tarım ve Orman Bakanlığı’nın verilerine göre 1 Ekim 2025-30 Haziran 2026 dönemindeki dokuz aylık yağışlar Türkiye genelinde normalin yüzde 30, önceki yılın ise yüzde 76 üzerinde gerçekleşti ve son 66 yılın en yüksek dokuz aylık seviyesine ulaştı. Ancak bu durum su krizinin tamamen ortadan kalktığı anlamına gelmiyor; yağışın zamansal ve bölgesel dağılımı büyük önem taşıyor.
KURAKLIK HARİTASINDA TÜRKİYE VAR
Avrupa Kuraklık Gözlemevi’nin 2026 değerlendirmelerinde Türkiye’nin çeşitli dönemlerde kuraklık uyarısı ve alarm kategorilerinde yer aldığı görülüyor. Özellikle yılın ilk aylarında Türkiye’nin geniş kesimleri “uyarı” düzeyinde değerlendirilirken, güneydoğuda daha yüksek kuraklık seviyeleri görüldü. Yaz sonunda ise Türkiye’nin doğusunda ve çevresinde bazı bölgelerde yağışlar ortalamanın üzerine çıktı.
SU DÖNGÜSÜ ARTIK ÖNGÖRÜLEMEZ
WMO’nun raporundaki en dikkat çekici noktalardan biri yalnızca kuraklık değil, su döngüsünün daha düzensiz hale gelmesi. Bir bölgede nehirler kururken başka bir bölgede aşırı su ve sel görülebiliyor. Türkiye ve yakın çevresi açısından da mesele yalnızca “yağmur ne kadar yağdı?” sorusu değil; suyun ne zaman, nereye ve ne kadar düştüğü giderek daha önemli hale geliyor.