Maliyet ve zaman kaybı, noterlik sistemi değişiyor mu?
Otomotiv sektörü, uzun zamandır ikinci el araç satışlarının yalnızca noterler aracılığıyla yapılmasının çağın gereklerine yanıt verip vermediğini tartışıyor. Emlak sektöründeki gibi, yetki belgesine sahip işletmelere dijital ortamda satış hakkının tanınması gerektiğini savunanlar kadar bunun yeni dolandırıcılık yöntemleri yaratabileceğini düşünenlerin sayısı da oldukça fazla. Motorlu Araç Satıcıları Federasyonu Genel Başkanı Aydın Erkoç, Avrupa Birliği ülkelerinde yıllardır uygulanan dijital sistemlerin araç satış süreçlerini hızlandırdığını, güvenliği artırdığını ve bürokrasiyi azalttığını belirterek, Türkiye’nin de benzer bir dönüşümü bir an önce gerçekleştirmesi gerektiğini vurguladı.
NOTERLİK SİSTEMİ DIŞLANMAMALI
“Yetkili satıcılar da satış yapabilmeli. Avrupa’da bu model hem güvenli hem de verimli şekilde işliyor” diyen Erkoç, şunları söyledi: “Bugün Almanya, Hollanda ve Fransa gibi ülkelerde araç satış işlemleri güvenli dijital platformlar üzerinden, elektronik imza ve merkezi kayıt sistemleriyle yürütülüyor. Noterlik sistemi tamamen dışlanmadan, isteyen tarafların noter seçeneğini koruduğu, ancak yetkilendirilmiş işletmelerin de dijital satış yapabildiği hibrit bir model uygulanıyor. Bu sayede hem vatandaş hem devlet hem de sektör kazanıyor.”
Avrupa Birliği ülkelerinde yıllardır uygulanan dijital sistemlerin araç satış süreçlerini hızlandırdığını, güvenliği artırdığını ve bürokrasiyi azalttığı biliniyor.
ZAMAN VE MALİYET KAYBI
Erkoç, mevcut sistemin hem satıcı hem alıcı açısından zaman ve maliyet kaybı doğurduğunu belirterek, dijital satış yetkilendirmesiyle işlemlerin çok daha kısa sürede, güvenli biçimde tamamlanabileceğini ifade etti ve ekledi: “Yetki belgesine sahip işletmeler, zaten Ticaret Bakanlığı denetiminde faaliyet gösteren, vergisini düzenli ödeyen, kayıtlı ve güvenilir kurumlardır. Bu işletmelere dijital ortamda araç satış yetkisi verilmesi, kayıt dışı ticaretin önüne geçeceği gibi hem vatandaşın hem devletin lehine sonuçlar doğuracaktır.”
KİMLİK DOĞRULAMASI ŞART
Erkoç, dijital satış sisteminin hayata geçirilmesiyle işlem süreçlerinin kolaylaşacağını, bürokratik yüklerin azalacağını ve tüketici memnuniyetinin artacağını vurguladı: “Bir vatandaş araç satın almak için saatlerce noter sırası beklememeli. Tüm işlemler elektronik ortamda, güvenli kimlik doğrulaması ve dijital imza ile birkaç dakika içinde tamamlanabilir. Türkiye’nin dijital dönüşüm hedefleri doğrultusunda bu adım artık kaçınılmaz hale gelmiştir.” Erkoç, Türkiye’nin e-Devlet uygulamalarıyla önemli bir dijitalleşme ivmesi yakaladığını hatırlatarak, araç satış süreçlerinin de bu dönüşümün bir parçası olması gerektiğini belirtti.
Sektör temsilcileri, çağa ayak uydurulması gerektiğini düşünüyor.
SIRA BEKLEMEYE SON
Tüm Emlak Danışmanları Birliği Başkanı Hakan Akçam, Türkiye’de tapu vekâlet süreçlerinin e-Devlet ve WebTapu üzerinden dijital ortama taşınmasını “emlak piyasasında hem güvenliği hem de işlem hızını kökten değiştirecek devrim niteliğinde bir adım” olarak değerlendirdi. Akçam, “Vatandaş artık noter noter gezmek, vekâletinin nerede kullanıldığını takip etmek ya da bir azil işlemi için saatlerce sıra beklemek zorunda kalmayacak. Dijitalleşme en çok güvenlik ve zaman yönetimi açısından fayda sağlayacak” dedi. Akçam, şunları ekledi: “Emlak sektöründe artık hız, şeffaflık ve güvenlik temel beklenti. e-Devlet ve WebTapu entegrasyonları bu üç unsuru aynı anda sağlayabilen nadir sistemler. Vatandaş külfetsiz işlem yapacak; emlak danışmanları hem daha hızlı hem daha güvenli bir süreç yönetecek. Bu adımın piyasa istikrarını olumlu etkileyeceğini düşünüyoruz.”
Türkiye’de 2002 yılında bin 231 olan noterlik sayısı şu an 2 bin 385. Sadece 2024 yılında ise 40 yeni noterlik açıldı. Aynı zamanda hafta sonları da nöbetçi noterlik uygulamasına geçildi. Bu kapsamda da bugüne kadar 3 milyon 960 bin 246 işlem gerçekleştirildiği Adalet Bakanlığı verilerinden öğrenildi. Dijitalleşmenin hayata geçirilmesi durumunda ise saatlerce noter kuyruklarında beklemenin tarihe karışacağı öngörülüyor.
[email protected]
Kaynak: Web Özel