Üretim düşük teknolojiye sıkıştı

Üretim düşük teknolojiye sıkıştı

TÜİK’in 2025 yılına ilişkin Yıllık Sanayi Ürün (PRODCOM) İstatistikleri’ne göre, girişimlerin üretimden gerçekleştirdiği satışlar 24 trilyon 28,7 milyar liraya ulaştı. Üretimden yapılan satışlar 2024 yılında 18 trilyon 814 milyar 973 mlyon lira olarak hesaplanmıştı. Satışlar, önceki yıla göre yüzde 27,7 seviyesinde, resmi enflasyonun altında arttı.

Toplam satışlarda en büyük payı gıda sanayi ürünleri alırken yüksek teknoloji ürünlerinin payı yüzde 3,6 seviyesinde kaldı.

Üretimde, düşük ve orta-düşük teknoloji gruplarının toplam payı yüzde 67,5 olurken orta-yüksek teknoloji grubunun payı yüzde 28,8 oldu.

Sanayi üretiminde başı gıda imalatı çekti. Üretimden yapılan satışların yüzde 15,5’ini gıda sanayi ürünleri oluştururken bunu yüzde 10,2 ile ana metal sanayi ürünleri takip etti. Ana metal sanayinin, pandemi döneminden önce gördüğü seviyelere erişmekte zorlandığı bir kez daha ortaya çıktı. Bu sektörün üretimde payı 2021’de yüzde 14,1 iken 2025’te yüzde 10,2’ye kadar geriledi.

DİLİM KÜÇÜLÜYOR

Pasta dilimi giderek küçülen sektörlerden biri de 3 yılı aşan krizi yönetemeyen tekstil sektörü oldu. Üretimde payı 5 yıl önce yüzde 8,3 olan tekstil sektörünün 2025’te payı yüzde 5,4’e kadar geriledi. Tekstil ve giyim, fason üretimde ağırlığını sürdürürken fason üretilen ürünlerin toplam satış değerinin yüzde 32,3’ünü giyim eşyaları imalatı, yüzde 17,6’sını tekstil ürünleri imalatı oluşturdu.

Motorlu kara taşıtı, treyler (römork) ve yarı treyler (yarı römork) imalatında en büyük paya sahip beş il, toplam satış değerinin yüzde 83,1’ini oluşturdu. Üretimden yapılan satışların yüzde 34’ü Kocaeli’nde, yüzde 29,8’i Bursa’da, yüzde 11,8’i Sakarya’da, yüzde 3,9’u Aksaray’da ve yüzde 3,6’si İzmir’de gerçekleşti. Ana metalde Kocaeli, gıdada İstanbul, tekstilde Antep üretimde ilk sırada yer aldı.

YÜZDE 11,3 GERİLEME

Ülkede 2025 yılında 1 milyon 216 bin 140 adet otomobil, 8 milyon 329 bin 500 adet ev tipi buzdolabı ve dondurucu, 334 milyon 22 bin 968 ton hazır beton, 1 milyon 266 bin 183 adet kombi ve 774 bin 970 adet motosiklet üretildi. 2025 yılında otomobil üretimi bir önceki yıla göre yüzde 4, hazır beton üretimi yüzde 10,8 ve kombi üretimi yüzde 5,1 arttı. Buna karşılık ev tipi buzdolabı ve dondurucu üretimi yüzde 11,3, motosiklet üretimi ise yüzde 23,6 geriledi.