Marmara’yı saracak çöl tozu için alarm: Akciğerlere kadar iniyor –
Çöl tozu Marmara’ya ne zaman geliyor, kimler risk altında? Libya üzerinden atmosfere karışarak Türkiye’ye doğru ilerleyen yoğun toz taşınımının, önümüzdeki günlerde Marmara Bölgesi genelinde etkili olması bekleniyor. Göğüs Hastalıkları Uzmanı Seha Akduman, bu durumun özellikle solunum sistemi açısından ciddi sağlık riskleri barındırdığına dikkat çekti.
“Çöl tozları sadece kumdan ibaret değil”
Yeditepe Üniversitesi Tıp Fakültesi öğretim üyesi Dr. Öğr. Üyesi Seha Akduman, çöl tozlarının sanıldığından çok daha tehlikeli olduğunu belirterek şu ifadeleri kullandı:
“Çöl tozları yalnızca kum taneciklerinden oluşmaz. Yapılan araştırmalar, bu partiküllerin akciğer dokusunda hücrelere zarar veren ve iltihaplanmayı artıran bir etki oluşturduğunu gösteriyor. Ağır metaller, polenler ve mikroorganizmalar taşıyabilen bu tozlar, solunum yoluyla akciğerlerin en derin noktalarına kadar ulaşabiliyor.”
İstanbul ve birçok il etkilenebilir
Uzmanlara göre Libya üzerinden havalanan toz bulutları, atmosferin üst katmanlarında taşınarak İstanbul başta olmak üzere Marmara’daki birçok ilde hava kalitesini düşürebilir. Bu süreçte özellikle astım, KOAH ve alerjik hastalığı olan bireylerin daha dikkatli olması gerektiği vurgulanıyor.
Gizli astım tehlikesi
Toz taşınımının etkili olduğu dönemlerde acil servis başvurularında artış gözlendiğini belirten Akduman, şu uyarıyı yaptı:
“Güncel bilimsel çalışmalar, yoğun toz maruziyetinin yalnızca mevcut solunum hastalıklarını tetiklemediğini, sağlıklı bireylerde bile yeni tanılı astım gelişimine zemin hazırlayabildiğini gösteriyor. Hava yollarında oluşan iltihaplanma, toz bulutları dağıldıktan sonra haftalarca sürebiliyor.”
Çöl tozuna karşı 5 hayati önlem
Çocuklar, yaşlılar ile kalp ve akciğer hastalarının risk grubunda olduğunu vurgulayan Akduman, çöl tozunun etkili olduğu günlerde alınması gereken önlemleri şöyle sıraladı:
Pencereleri kapalı tutun: Dış ortam havasının iç mekâna girmesini sınırlayın.
Maske kullanın: Dışarı çıkmak zorunda kalanlar cerrahi maske, tercihen N95 maske tercih etmeli.
Klima ayarlarını kontrol edin: Araç ve kapalı alanlarda iç hava dolaşımı modu kullanılmalı.
Açık hava sporlarını erteleyin: Derin nefes gerektiren aktiviteler, zararlı partiküllerin akciğerlere daha fazla ulaşmasına neden olur.
Risk grupları evde kalmalı: Bebekler, yaşlılar ve kronik hastalığı olanlar zorunlu olmadıkça dışarı çıkmamalı.