“Köleliğin insanlığa karşı suç” kabul edilmesi tasarısına ABD, İsrail ve Arjantin ret oyu verdi
Oylama, son dönemde bu üç ülke arasında dış politika ve uluslararası platformlardaki yakınlaşmanın bir yansıması olarak değerlendiriliyor. İran savaşı, Gazze’ye yönelik girişimler ve diğer küresel başlıklarda olduğu gibi, Birleşmiş Milletler’de de ortak oy kullanmaları dikkat çekiyor.
Kölelik için “en ağır suç” tanımı
Kabul edilen karar metninde, Afrika’dan milyonlarca insanın zorla kaçırılarak Amerika kıtasına götürülmesi ve köleleştirilmesi, tarihin en ağır insan hakları ihlallerinden biri olarak tanımlanıyor. Metin, bu sürecin ölçeği, süresi, sistematik yapısı ve kalıcı etkileri nedeniyle insanlık tarihinde derin bir kırılma yarattığını vurguluyor.
Kararda ayrıca köleliğin mirası olarak günümüze kadar süren ırkçılık ve ayrımcılığın altı çizilirken, bu tarihsel haksızlıkların giderilmesi için “tazminat” taleplerinin önemli bir adım olduğu ifade ediliyor.
Gana Cumhurbaşkanı John Dramani Mahama, Afrika Grubu adına yaptığı açıklamada, “Bugün gerçeği kabul etmek ve adalet ile iyileşme yolunda ilerlemek için bir araya geldik” ifadelerini kullandı.
ABD’den “sorunlu” değerlendirmesi
ABD temsilcisi Dan Negrea ise oylama öncesinde yaptığı açıklamada, tasarıyı “pek çok açıdan son derece sorunlu” olarak nitelendirdi. Negrea, Birleşmiş Milletler’in temel amacının uluslararası barış ve güvenliği sağlamak olduğunu, belirli gündemler veya yeni mali yükler oluşturacak girişimlerin bu çerçevenin dışında kaldığını savundu.
Washington ayrıca, geçmişte uluslararası hukuka aykırı sayılmayan eylemler için bugün hukuki tazminat hakkı tanınmasını kabul etmediğini belirtti.
BM’den eşitlik ve yüzleşme çağrısı
BM Genel Kurulu Başkanı Annalena Baerbock, kölelik ve köle ticaretinin insanlık tarihindeki en ağır ihlallerden biri olduğunu belirterek, bu geçmişin BM Şartı ve İnsan Hakları Evrensel Bildirgesi’nin oluşumunda önemli rol oynadığını vurguladı.
BM Genel Sekreteri António Guterres ise yaptığı açıklamada, köleliğin mirası olan eşitsizlik ve ırkçılıkla mücadele edilmesi gerektiğini ifade ederek, “Afrika kökenli insanların haklarını tam anlamıyla kullanabilmesi için önlerindeki engeller kaldırılmalı” dedi.