Fransa ve Rum Kesimi’nden askeri anlaşma
Rum lider Nikos Hristodulidis ile Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron, iki ay önce stratejik iş birliği kapsamında SOFA anlaşmasının imzalanacağını duyurmuştu. Söz konusu anlaşma, Fransa Savunma Bakanı Catherine Vautrin ile Rum Savunma Bakanı Vasilis Palmas tarafından resmiyete geçirildi.
Anlaşma kapsamında Fransa’nın Güney Kıbrıs’ta kalıcı askeri varlık bulundurmasının önü açılırken, Paris yönetiminin uzun süredir bölgede daimi askeri güç konuşlandırmayı hedeflediği belirtiliyor. Fransa’nın Mari’deki askeri liman ile Baf’taki Andreas Papandreu Askeri Üssü’nü kullanmak istediği ifade ediliyor.
Öte yandan, Fransa’nın Mart 2026’dan bu yana adada bir hava savunma birliği bulundurduğu, söz konusu birliğin İran’a ait olduğu belirtilen bir kamikaze İHA’nın Rum yönetimindeki İngiliz üssüne isabet etmesinin ardından bölgeye gönderildiği kaydedildi.
KKTC’den Sert Tepki
KKTC Başbakanı Ünal Üstel, Fransa’nın Kıbrıs ile herhangi bir tarihi, coğrafi veya siyasi bağının bulunmadığını belirterek, Macron yönetiminin Doğu Akdeniz’deki askeri varlığını artırmaya yönelik girişimlerinin bölgedeki hassas dengeleri olumsuz etkileyebileceğini söyledi.
Üstel açıklamasında, “Doğu Akdeniz’deki dengeleri kendi lehine değiştirme amacıyla hareket eden çevreler şunu çok iyi bilmelidir ki; bölgesel ve küresel ölçekte önemli bir güç ve oyun kurucu konumundaki ana vatan Türkiye Cumhuriyeti ile Kıbrıs Türk halkının meşru hak ve çıkarlarını hedef alan hiçbir girişim amacına ulaşamayacaktır.” ifadelerini kullandı.
Ada Semalarında Hareketlilik
Anlaşmanın imzalandığı günlerde ada semalarında yaşanan hareketlilik de dikkat çekti. Yunanistan Savunma Bakanı Nikos Dendias, Fransa Savunma Bakanı Catherine Vautrin ve Hollandalı savunma yetkilileri, Avrupa Birliği Savunma Bakanları Toplantısı kapsamında Güney Kıbrıs’a geldi.
Rum ve Yunan basınında yer alan haberlere göre, Avrupalı yetkilileri taşıyan uçaklar, KKTC’de konuşlu Türk F-16 savaş uçakları tarafından havada karşılandı. Türk güvenlik kaynakları ise 7 Haziran’da Yunanistan-GKRY rotasında uçan bazı hava araçlarının KKTC hava sahasını ihlal ettiğini, bunun üzerine nöbet görevindeki Türk F-16’larının tedbir amacıyla havalandığını açıkladı.
Yunanistan Savunma Bakanı Nikos Dendias, anlaşmayı “tarihi bir adım” olarak nitelendirirken, Avrupa’nın Doğu Akdeniz’deki savunma kapasitesini güçlendireceğini savundu.
Bölgesel İş Birliği Genişliyor
GKRY, Yunanistan ve İsrail arasındaki savunma iş birliği de son yıllarda artış gösteriyor. Aralık 2025’te gerçekleştirilen üçlü zirvede taraflar, savunma alanındaki iş birliğini derinleştirme ve ortak askeri tatbikatları genişletme kararı almıştı.
Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron’un 23 Nisan’da GKRY’ye gerçekleştirdiği ziyaret sırasında gündeme gelen ve daha sonra müzakere edilen SOFA anlaşmasıyla birlikte, Fransa’nın askeri unsurlarının Güney Kıbrıs’ta konuşlandırılabilmesine yönelik süreç resmen başlamış oldu.