Fahiş fiyatla mücadele rehberi! Şişkin faturaya anında müdahale

Perakende, yeme-içme ve hizmet sektörlerinde tüketiciyi doğrudan ilgilendiren çok sayıda yeni düzenleme yürürlüğe girdi. Özellikle zorunlu servis ücreti, gizli bedeller, menü ile kasa fiyatı arasındaki farklar, cayma hakkı ve ayıplı hizmete ilişkin kurallar yeniden düzenlendi. Yapılan değişikliklerle vatandaşın ekonomik çıkarlarının korunması ve piyasalarda şeffaflığın sağlanması amaçlanıyor. Düzenlemelerin önemli bölümü Ticaret Bakanlığı tarafından hazırlanarak Resmi Gazete’de yayımlandı ve yürürlüğe girdi. Vatandaşlar yeni haklarının neler olduğunu merak ediyor. Haber Global Web Özel’e değerlendirme yapan Tüketici Başvuru Merkezi Onursal Başkanı ve İstanbul Çevre Konseyi Yönetim Kurulu üyesi Aydın Ağaoğlu, söz konusu düzenlemelerin yasalarda zaten mevcut olduğunu Ticaret Bakanlığı tarafından bu düzenlemelerin altının çizildiğini söyledi.

Ayıplı mal ve hizmetlere ilişkin haklar da genişletildi.

SERVİS ÜCRETİ BELİRTİLECEK

Yürürlükteki kurallara göre yeme-içme sektöründe işletmeler servis ücreti alacaksa bunu menüde açıkça belirtmek zorunda. Menüde yer almayan hiçbir ücret tüketiciden talep edilemeyecek. Kuver, servis bedeli veya benzeri adlar altında alınan ücretlerin önceden bildirilmesi gerekiyor. Menüde yazan fiyat ile adisyondaki fiyatın farklı olması durumunda tüketici lehine olan fiyat geçerli sayılacak.

RAF-KASA FİYATI FARKI

Perakende sektöründe de raf fiyatı ile kasa fiyatı arasındaki farklara yönelik denetimler sıkılaştırıldı. Etiket, raf ve kasa fiyatlarının aynı olması zorunlu hale getirildi. Fark çıkması halinde tüketici lehine olan fiyat uygulanacak. İndirimli satışlarda ise ürünün önceki fiyatının gerçek olması şartı getirildi. Böylece sahte indirimlerin ve örtülü zamların önüne geçilmesi hedefleniyor.

STOKÇULUK YAPANA CEZA

Temel tüketim ürünlerinde görülen aşırı fiyat artışlarına karşı fahiş fiyat ve stokçuluk cezaları artırıldı. Denetimler sırasında işletmelerden maliyet ve fiyat bilgileri talep edilebilecek. Kurallara aykırı davranan işletmelere yüksek para cezaları uygulanabilecek, ihlalin tekrarı halinde faaliyet durdurma yaptırımı da gündeme gelebilecek.

ONLINE ALIŞVERİŞ KURALLARI

Ayıplı mal ve hizmetlere ilişkin haklar da genişletildi. Tüketiciler satın aldıkları ürün veya hizmette sorun yaşadıklarında ücretsiz onarım, değişim, bedel iadesi veya indirim haklarından birini seçebilecek. Hizmet sektöründe söz verilen nitelikleri taşımayan hizmetler için de ücret iadesi talep edilebilecek. İnternet alışverişleri ve diğer mesafeli satışlarda cayma hakkı uygulaması devam ederken, satıcıların iade süreçlerini zorlaştırmasına yönelik yaptırımlar artırıldı. Tüketiciler belirlenen süre içinde gerekçe göstermeden alışverişten vazgeçebilecek ve ödedikleri bedeli geri alabilecek.

HAKEM HEYETİNE GİDİLECEK

Hak ihlali yaşayan vatandaşlar Tüketici Hakem Heyetleri, Tüketici Mahkemeleri ve bakanlığın şikayet mekanizmaları aracılığıyla başvuru yapabilecek. Uzmanlar, fiş ve faturaların saklanmasının başvuru süreçlerinde büyük önem taşıdığını vurguluyor.

HEPSİ KANUNLARDA VAR

“Bu düzenlemelerin altı kanunda açık maddelerle doldurulmuş durumda” diyen Aydın Ağaoğlu şu eklemeleri yaptı:

“Servis ücreti talep edilemez. Tüketici Kanunu’na göre perakende satışa sunulan her ürünün fiyatının yazılması zorunludur. Mekanın dışında da fiyat listesi bulundurulmak zorundadır. Fiyat listesi koyulmazsa ve Ticaret Bakanlığı’na şikâyet edilirse yaptırım uygulanır. Fahiş fiyat uygulandığı tespit edilirse aradaki farkın iadesi istenir. Yönetmelik bu konulara açıklık getirmiştir.”

Tüketiciyi yanıltıcı ilan ve aldatıcı duyurular yasak.

KAREKOD UYGULAMASI

“Yeme-içme mekânlarının hijyen denetimlerinin yapıldığını gösteren bir karekod bulundurması zorunludur. Bu kod okutulduğunda işletmenin ne zaman denetlendiği ve sonuçları görülebilir. Kolay şikayet için Haksız Fiyat Değerlendirme Kurulu bulunmaktadır; vatandaşlar mobil uygulama üzerinden başvurularını iletebilir. Geçen hafta 300 lira olan bir ürün bu hafta 500 liraya çıkarılmışsa ve bunun makul bir gerekçesi yoksa bakanlık yaptırım uygular.”

YANILTICI TANITIM

“Ayrıca tüketiciyi yanıltıcı ilan ve aldatıcı duyurular nedeniyle mağduriyet yaşanırsa yaptırım için Reklam Kurulu’na başvurularak haksız ticari uygulama kapsamında firmanın incelenmesi talep edilebilir. Gramaj oyunlarına karşı da düzenleme vardır. Paketli ürünlerin içindeki miktar, ebat veya gramaj değiştiği hâlde ambalaj üzerinde dikkat çekici biçimde belirtilmezse bu durum haksız ticari uygulama sayılır.”

[email protected]

Kaynak: Web Özel