ABD’den Rus petrolünün satın alınmasına ‘geçici izin’ çıktı
ABD, şu anda açık denizde tankerlerde taşınmakta olan yaptırım altındaki Rus petrolünün geçici olarak satın alınmasına izin verdi.
ABD Hazine Bakanı Scott Bessent, bu kararın İran’daki savaş sırasında “küresel enerji piyasalarında istikrarı sağlamak” amacıyla alınan geçici bir önlem olduğunu söyledi. İzin 11 Nisan’a kadar geçerli olacak.
Bessent şu ifadeleri kullandı:
“Bu sınırlı kapsamlı ve kısa vadeli önlem yalnızca hâlihazırda taşınmakta olan petrol için geçerlidir ve Rus hükümetine önemli bir finansal kazanç sağlamayacaktır.”
Perşembe günü petrol fiyatları yeniden varil başına 100 doların üzerine çıkmıştı. Aynı gün, Basra Körfezi’nde daha fazla kargo gemisine saldırı düzenlenmesinin ardından dünya borsalarında düşüş yaşandı.
Ayrıca İran’ın yeni dini lideri Müctaba Hamaney, ilk kamu mesajında ülkesinin Hürmüz Boğazı’nı bloke etmeye devam edeceğini söyledi. Bu deniz yolu dünya petrolünün yaklaşık beşte birinin geçtiği kritik bir ticaret hattı.
Hamaney ayrıca ABD ve İsrail saldırılarında hayatını kaybeden İranlıların “kanının intikamını alacaklarını” da söyledi.
Scott Bessent ise Rus petrolü alımına izin veren geçici kararın duyurulması sırasında şunları söyledi:
“Petrol fiyatlarındaki geçici artış kısa vadeli bir sarsıntıdır ve uzun vadede ulusumuz ve ekonomimiz için büyük bir fayda sağlayacaktır.”
Bessent daha önce de ABD hükümetinin Hürmüz Boğazı’ndan geçen gemilere askeri eskort sağlamaya başlayacağını açıklamıştı.
Sky News’e konuşan yetkili, askeri eskort ihtiyacının “her zaman planlarının bir parçası olduğunu” söyledi.
Bunun önümüzdeki günlerde başlayıp başlamayacağı sorulduğunda ise şu yanıtı verdi:
“Güvenli geçişi garanti edebildiğimiz anda bunu yapacağız.”
Bu gelişmeler, Uluslararası Enerji Ajansı’nın (IEA) Hürmüz Boğazı’nın fiilen kapanması nedeniyle ortaya çıkan arz kaybını telafi etmek için 400 milyon varil petrolü piyasaya sürme kararı aldığını açıklamasından bir gün sonra geldi.
Ajansın İcra Direktörü Fatih Birol, örgüte üye 32 ülkenin tarihteki en büyük petrol rezervi serbest bırakma kararını oybirliğiyle kabul ettiğini söyledi.
IEA, çoğunluğu Avrupa, Kuzey Amerika ve Asya-Pasifik’teki gelişmiş ekonomilerden oluşan sanayileşmiş ülkelerin enerji politikalarını ve stratejik petrol rezervlerini koordine eden uluslararası bir kuruluş.
Bu açıklama, Hürmüz Boğazı’nda günlerdir süren gerilimin ardından geldi. Bölgede düzenlenen bir dizi saldırıda üç yük gemisine mermiler isabet etti ve bu saldırılardan en az biri Tahran tarafından üstlenildi. Aynı zamanda Irak, limanlarından birinde iki yabancı petrol tankerinin saldırıya uğradığını bildirdi.
IEA açıklamasından birkaç saat sonra ABD hükümeti de küresel enerji fiyatlarını düşürmeye yönelik uluslararası koordineli çabanın bir parçası olarak acil rezervlerinden 172 milyon varil petrol serbest bırakacağını duyurdu.
ABD Stratejik Petrol Rezervi’nden yapılacak sevkiyatların gelecek hafta başlaması ve yaklaşık 120 gün sürmesi bekleniyor.