Karışıklığı fırsat bildiler! Libya ile deniz anlaşması hedefte

Yunanistan Dışişleri Bakanı Yorgos Gerapetritis’in, Libya’nın doğusuna geçen hafta gerçekleştirdiği ziyaret, İran harekatı nedeniyle gerilen Doğu Akdeniz’de yeni krizlerin fitilini ateşleyebilir. ABD’de yayımlanan Wall Street Journal ile Yunan To Vima gazetesine yansıyan bilgiler, Atina’nın; Türkiye-Libya deniz anlaşmasını daha fazla gündem yapacağını ortaya koydu. Yer verilen kulis bilgilere göre Atina yönetimi, hem Avrupa’ya yönelen düzensiz göç akınını sınırlandırmayı hem de Türkiye ile Libya arasında imzalanan deniz yetki anlaşmasına karşı diplomatik destek bulmayı hedefliyor.

Türkiye ve Libya 2019’da Münhasır Ekonomik Bölge Anlaşması imzaladı. Bu anlaşma Türkiye’nin ‘Mavi Vatan’ doktrinine kaynaklık etti.

GÖÇ İLK SIRADA

Gerapetritis’in temaslarında öne çıkan başlıklardan biri, Libya üzerinden Yunanistan’a yönelen düzensiz göç oldu. Yunanistan, Avrupa Birliği ile birlikte Libya’da göç akınlarının kontrol altına alınmasına yönelik iş birliğini artırmak istiyor. Atina, özellikle Libya’nın doğu kesiminden hareket eden düzensiz göç rotalarının son dönemde daha aktif hale geldiğine dikkat çekerek, bu hattın kontrol altına alınmasını öncelikli konu olarak gündeme getirdi. Türkiye açısından bakıldığında ise Avrupa’nın göç politikasında uzun süredir benzer bir yaklaşım izlediği biliniyor. Ankara, yıllardır milyonlarca sığınmacıya ev sahipliği yaparken, Avrupa’nın göç yükünü sınır ülkelerine bırakma politikasını eleştiriyor. Libya üzerinden benzer bir modelin kurulmaya çalışılması dikkat çekiyor.

OLDUBİTTİ PEŞİNDELER

Ziyarette öne çıkan bir diğer başlık ise Türkiye ile Libya arasında 2019 yılında imzalanan deniz yetki alanları anlaşması oldu. Yunanistan tarafı, söz konusu anlaşmayı “uluslararası hukuka aykırı” olarak nitelendirerek Libya’daki aktörlere bu anlaşmayı tanımamaları yönünde çağrıda bulundu. Türkiye ise anlaşmayı Doğu Akdeniz’deki hak ve çıkarlarının korunması açısından kritik bir adım olarak değerlendiriyor. Ankara, söz konusu mutabakatın hem uluslararası hukuka uygun olduğunu hem de Birleşmiş Milletler’e bildirildiğini vurguluyor. Yunanistan’ın Libya’nın doğusundaki yönetimle kurduğu temasların, oluşan savaş ortamında sahadaki siyasi dengeyi Türkiye aleyhine etkileme amacı taşıdığı değerlendiriliyor.

Yunanistan Dışişleri Bakanı Gerapetritis’in Libya temasları ve burada dile getirdiği görüşler “savaş fırsatçılığı” olarak değerlendiriliyor.

SAVAŞ FIRSATÇLIĞI MI?

Yunanistan’ın Libya hamlesi, Doğu Akdeniz’de Türkiye ile yaşanan deniz yetki alanları anlaşmazlığının yeni bir boyutu olarak değerlendirilirken, Ankara, Libya ile imzalanan anlaşmanın geçerliliğini koruduğunu ve sahadaki iş birliklerinin devam edeceğini her fırsatta vurguluyor. Gerapetritis’in Libya ziyaretinin, göç yönetimi, enerji rekabeti ve deniz yetki alanları ekseninde Doğu Akdeniz’deki krizi boyutlandırabileceği belirtiliyor.

GÖRÜŞMENİN DETAYI

Özellikle Yunan prothotema’da Libya’da yapılan görüşmeler için şunlar kaydediliyor: “Mareşal Hafter ile yapılan görüşmede, Girit’in güneyindeki iki parçanın (Türkiye-Libya mutabakat zaptı alanıyla örtüşen) Chevron’a verilmesiyle ilgili Libya’nın tepkilerine yol açan konu gündeme getirilmedi. Ancak Hafter, Yunanistan ile sınır belirleme anlaşmasına varılmasının önemini vurguladı. Kritik deniz alanlarını gayri resmi olarak kontrol eden Doğu Libya, Libya ve Yunanistan arasında başlayan görüşmelere katılmak istiyor. Ancak, resmi olarak tanınan hükümet Trablus hükümeti olduğundan, kurumsal bir yol bulunmalıdır. Her halükarda Gerapetritis’in ziyaret sırasında bir zaman çizelgesinin belirlenmesi bekleniyor.”

[email protected]

Kaynak: Web Özel