Doktrini baştan sona değişti! Çin, İran Savaşı’nı laboratuvar yaptı

ABD merkezli savunma analiz yayın organı National Security Journal’ın Pentagon kaynaklarına dayandırdığı değerlendirmeye göre ABD ile İsrail’in İran’a karşı yürüttüğü savaş, Çin Halk Kurtuluş Ordusu (PLA) için “askeri bir laboratuvar” işlevi görüyor. Yayın organına göre Pekin yönetimi özellikle ABD’nin çok eksenli hava savunması, görünmez bombardıman uçak kullanımı ve entegre hava savunma sistemlerini aşma yöntemlerini detaylı biçimde analiz ediyor. Çin’in İran’da yayılmış ölçekte askeri analizcisi de bulunuyor. Rusya merkezli EurAsia Daily ise Çin’in yalnızca stratejik değil, aynı zamanda operasyonel düzeyde de savaşı izlediğini yazdı. Yayına göre Çin, 300’den fazla Jilin-1 askeri ve istihbarat gözlem uydusu ile İran sahasını 24 saat takip ederek füze yükleme süreçlerinden hava savunma reaksiyon sürelerine kadar tüm verileri kayıt altına alıyor. Tayvan hükümetinin ise Pekin’deki değişikliği fark ettiği ve hızla ABD ile 11 milyar dolarlık askeri anlaşma imzaladığı ifade ediliyor.

Çin, İran’daki savaşı yüzlerce uydu ve sahadaki askeri gözlemcilerle analiz ederek bir “veri laboratuvarına” dönüştürdü. Pekin bu gözlemler doğrultusunda hava kuvvetleri doktrinini de köklü biçimde değiştirmeye başladı.

UZAYDAN CANLI TAKİP

EurAsia Daily’nin aktardığına göre Çin’e ait askeri ve istihbarat uydu ağı, savaş boyunca İran’daki askeri operasyonları kesintisiz izliyor. Çinli analiz platformu China Puls’a dayandırılan haberde, bu sistemlerin füze ateşleme süreçleri, uçak yakıt ikmali zamanlamaları ve hava savunma sistemlerinin tepkilerini detaylı biçimde veri tabanına aktardığı belirtildi. Çin’in İran için 480 milyon dolarlık özel bir veri sistemi kurduğu ve sistemin savaştan 1 yıl önce İran ile Çin arasında ortak harekete geçirildiği de iddia ediliyor. Uzmanlara göre bu veriler, Çin’in askeri Ar-Ge çalışmalarında uzun yıllar kullanılabilecek kritik bir bilgi havuzu oluşturuyor. Aynı zamanda sahada bulunan Çinli askeri uzmanların da bölgeden Pekin’e doğrudan raporlar ilettiği ifade ediliyor.

HAVA DOKTRİNİ DEĞİŞTİRİLDİ

ABD merkezli National Security Journal analizine göre İran savaşı, Çin’in son yıllarda benimsediği “füze ve dron ağırlıklı savaş doktrinini” terk etmesine de neden oldu. Analizde, ABD’nin görünmez uçaklarla yürüttüğü hava saldırılarının, en gelişmiş hava savunma sistemlerini dahi zorladığı vurgulandı. Yayın organına göre bu durum Çin’in H-20 stratejik bombardıman uçağı ve JH-XX görünmez hava saldırı platformu projelerine hız vermesine yol açtı. Analizde, daha önce “tek kullanımlık füze gücü” üzerine kurulu stratejilerin yerini, görünmez hava platformlarına bırakmaya başladığı ifade edildi. Pentagon kaynaklarına dayandırılan değerlendirmede, İran savaşının Çin tarafından “bombardıman uçaklarının geri dönüşü” anlamına geldiği ifade edildi.

Çin’in değişen askeri konseptini yakından izleyen Tayvan, gelişmelerin ardından ABD ile toplam değeri 11 milyar doları bulan kapsamlı bir silah anlaşmasına imza attı.

HAVA GÜCÜNÜ ÇEKTİ

ABD merkezli Real Clear Defense yayın organının analizine göre Çin Hava Kuvvetleri, ABD ve İsrail’in İran saldırılarının başlamasının ardından Tayvan çevresindeki uçuş faaliyetlerini de ani şekilde durdurdu. Analize göre 27 Şubat’tan bu yana Çin savaş uçakları Tayvan hava sahasına yönelik hiçbir ihlal gerçekleştirmedi. Bu süre, Tayvan’ın 2020’den bu yana kayıt tuttuğu en uzun askeri duraksama olarak kayda geçti. Analizde ayrıca Çin’in bu süreçte Güney Çin Denizi ve Japonya çevresindeki faaliyetlerini sürdürdüğü, duraksamanın yalnızca Tayvan hattında gerçekleştiği bilgisi paylaşıldı. Analize göre bu duraksama ise ABD tarafından Pekin’in, İran’daki savaş verilerini analiz etmek için askeri planlamada kalıcı bir yeniden yapılandırmaya gittiği yönünde değerlendiriliyor.

TAYVAN’DAN ACİL SİLAH ANLAŞMASI

Alman yayın organı Deutsche Welle’nin analizine göre ise Çin’deki olağandışı strateji değişikliği Tayvan’ı da hızla harekete etmeye yöneltti. Tayvan, ABD ile 11 milyar dolarlık bir silah alım anlaşmasını imzaladı. Çin’in faaliyetlerinin durmasının ardından gerçekleşen anlaşma kapsamında Tayvan ordusuna TOW tanksavar füzeleri, M109A7 obüsleri, Lockheed Martin üretimi Javelin füzeleri ve HIMARS çok namlulu roket sistemleri sağlanacak. Avrupalı askeri uzmanlara göre ABD’nin ada ülkesi üzerindeki etkisi giderek artıyor.

[email protected]

Kaynak: Web Özel