Kartellerin cirit attığı Meksika’nın imdadına Türkiye yetişti
Federal milletvekili, Meksika’daki Türkiye Büyükelçisi ile görüşerek farmasötik opioid üretimi için düzenlenmiş haşhaş yetiştirme sistemini değerlendirdi ve yasa dışı ekimden etkilenen bölgeler için olası kalkınma alternatiflerini ele aldı.
Toplantıda Türkiye’nin Meksika Büyükelçisi Murat Salim Esenli, Türkiye’nin 1970’li yıllardan itibaren belirli bölgelerde haşhaşın yasal olarak yetiştirilmesine izin veren, devletin sıkı denetimi altında yürütülen bir sistem geliştirdiğini anlattı. Bu sistemde üretim merkezi bir yapı içinde işleniyor ve morfin ile kodein gibi tıbbi türevler elde ediliyor.
Esenli, bu model sayesinde Türkiye’nin uluslararası ilaç pazarına tedarik sağlarken üretimin yasa dışı piyasalara yönlendirilmesinin önüne geçildiğini, bunun da sıkı denetim, izlenebilirlik ve kurumsal kontrol mekanizmalarıyla sağlandığını belirtti.
Bu deneyimi değerlendiren Zamora Gastélum ise Türkiye’deki sistemin uluslararası ölçekte önemli bir referans oluşturduğunu ve Meksika’da da uyuşturucu kaçakçılığıyla bağlantılı sorunlar ile kırsal kalkınma meselelerine çözüm ararken ciddiyetle incelenmesi gereken bir model olduğunu söyledi.
Milletvekili, yasa dışı ekim nedeniyle sorun yaşayan bölgelerde yasal ekonomik fırsatlar yaratabilecek alternatiflerin sorumlu şekilde tartışılması gerektiğini vurguladı.
Görüşmede ayrıca tıbbi amaçlı opioidlerin uluslararası pazarı da ele alındı. Paylaşılan verilere göre tıbbi kullanım için küresel morfin pazarının yaklaşık 30 milyar dolar, yalnızca ABD pazarının ise yaklaşık 8 milyar dolar büyüklüğünde olduğu belirtildi.
Zamora, bu tür modellerin incelenmesinin mevcut tarımsal faaliyetlerin yerine geçmesi anlamına gelmediğini, ancak geri kalmış bölgelerin gelişimine katkı sağlayabilecek fırsatların araştırılması amacı taşıdığını ifade etti.
Sinaloa eyaletinin tarımsal üretimde ülke çapında önemli bir referans olduğunu hatırlatan Zamora, buna rağmen zor koşullarla karşı karşıya olan topluluklara yasal alternatifler sunabilecek yeni seçeneklerin araştırılması gerektiğini söyledi.
Toplantının sonunda taraflar, Türkiye modelini daha yakından incelemek için bir işbirliği gündemi oluşturulması konusunda mutabık kaldı. Bu kapsamda bir Meksika heyetinin Türkiye’yi ziyaret ederek ulusal alkaloid tesisini, haşhaş üretimini denetleyen düzenleyici sistemi ve yetkilendirilmiş tarım merkezlerini yerinde incelemesi önerildi.
Ayrıca Türkiye Tarım Bakanlığı ve TBMM üyeleri ile kurumsal koordinasyon kurulması, haşhaş yetiştiriciliğinin farmasötik amaçlarla düzenlenmesine ilişkin teknik ve yasal bilgi paylaşımı yapılması da gündeme geldi.
Her iki taraf da ekonomik kalkınmaya katkı sağlayabilecek, sağlık düzenlemelerini güçlendirebilecek ve kırsal bölgelerdeki sosyal sorunlara çözüm getirebilecek kamu politikalarının değerlendirilmesi için uluslararası işbirliğinin ve diyalogun sürdürülmesi gerektiği konusunda görüş birliğine vardı.