Eşel mobil sistemi nedir, nasıl çalışıyor?
Eşel Mobil Sistemi nedir sorusunun yanıtı sorgulanmaya devam ediyor. Orta Doğu’da tırmanan gerilim sonrası İran, Hürmüz Boğazını kapatmış Brent Petrol fiyatlarında yaklaşık olarak 10 dolarlık bir artış kaydedilmişti. Brent Petrol fiyatlarında yaşanan 10 dolarlık artış sonrası Motorin ve Benzine yüklü zamların gelmesi bekleniyordu. Akaryakıt fiyatlarında yaşanancak artışların enflasyonu tetikleyeceğinden dolayı Eşel Mobil Sistemi yeniden devreye alındı. Peki Eşel Mobil Sistemi nedir, nasıl çalışır?
EŞEL MOBİL SİSTEMİ NEDİR?
Eşel mobil kavramının orijinali Fransızca “échelle mobile” kavramı.
İlk olarak 1800’lerin başında Fransa’da buğday fiyatları düştüğünde ülkeye dışarıdan tahıl alımını zorlaştırmak amacıyla formüle edildiği düşünülüyor.
Türkçe anlamı “hareketli ölçek” olan kavram, dış ticarette vergilerin iç pazara göre değişmesini ifade ediyor.
Resmi Gazete’de yayımlanan karar ile Eşel Mobil Sistemi devreye alındı. Sistem, 2 Mart günü baz alınarak, bu tarihten itibaren bazı petrol ürünlerinin fiyatı artarsa, artış tutarının yüzde 75’ine kadar bu ürünlerin ÖTV’sinin indirilmesi suretiyle uygulanacak.
Bu kapsamda, benzinde litre başına 14,8277 liraya, motorinde litre başına 13,9006 liraya, LPG’de kilogram başına 11,3830 liraya kadar indirim olabilecek.
Bu ürünlerin fiyatı düşerse de azalış tutarının yüzde 75’ine kadar ÖTV’si artırılacak ve artırılan bu tutar da 2 Mart’ta uygulanan ÖTV’yi geçmeyecek.
NASIL UYGULANACAK?
Yeni sistemde 2 Mart tarihi referans alınıyor. Bu tarihten sonra bazı petrol ürünlerinin fiyatı yükselirse:
Fiyat artışının en fazla %75’i kadar bu ürünlerin ÖTV’si düşürülecek.
Buna göre yapılabilecek en yüksek ÖTV indirimleri:
Benzin: litre başına 14,8277 TL,
Motorin: litre başına 13,9006 TL,
LPG: kilogram başına 11,3830 TL.
Bu ürünlerin fiyatı düşerse, fiyat düşüşünün en fazla %75’i kadar ÖTV artırılacak.
Ancak ÖTV’de yapılacak bu artış hiçbir zaman 2 Mart’ta geçerli olan ÖTV tutarını aşamayacak.
Örneğin, söz konusu ürünlerdeki fiyat artışının 10 lira olması halinde, bu tutarın sadece 2,5 lirası piyasa fiyatına yansıyacak, geri kalan 7,5 lira ise vergiden karşılanacak.