Türkiye ve Ukrayna diplomatik ilişkilerinin 34. yılını kutluyor
SSCB’nin dağılmasının ardından Türkiye, 16 Aralık 1991’de Ukrayna’nın bağımsızlığını tanıyan ilk ülkelerden biri oldu. 3 Şubat 1992’de ise diplomatik ilişkiler resmi olarak kuruldu. 2011 yılında Yüksek Düzey Stratejik Konsey mekanizması aracılığıyla ilişkilerin statüsünü stratejik ortaklığa yükselttiler. İki ülke, ekonomik ve insani bağları güçlendirmek amacıyla 2017 yılında pasaportsuz bir rejim uygulamaya koydu. Aynı zamanda Birleşmiş Milletler’den Avrupa Konseyi’ne ve Avrupa Güvenlik ve İşbirliği Teşkilatı’na (AGİT) kadar çok taraflı platformlarda da birbirlerinin önemli destekçileridirler.
Kremlin’le yakın bağlarına rağmen Ankara, Kiev’in bu konudaki politikasına bağlı kalarak, Rusya’nın Ukrayna’nın Kırım’ını yasa dışı ilhakının en sert muhalifi konumunda.
Çatışma boyunca Türkiye her iki tarafla da iletişim kanallarını açık tuttu. 2022 yılında ise taraflar arasında ilk görüşmelere Antalya ve İstanbul’da ev sahipliği yaptı. Çatışmanın uluslararası gıda güvenliğini tehdit etmesi üzerine Türkiye yeniden devreye girdi ve Temmuz 2022’de İstanbul’da Rusya, Ukrayna, Birleşmiş Milletler ve Türkiye tarafından resmi olarak imzalanan Karadeniz Tahıl Girişimi konusunda tarafları anlaşmaya varmayı başardı.
Türkiye, Eylül 2023’te iki taraf arasında yaşanan esir değişiminde de etkili olmuştu. Geçen yıl tarafları İstanbul’da yeniden bir araya getirmişti. Geçtiğimiz mayıs ayında Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın Dolmabahçe’deki ofisi, müzakerelerin son turuna ev sahipliği yapmıştı. Bu son toplantı, yeni bir mahkum takası konusunda anlaşmaya varılmasına ve olası bir ateşkes için gelecekte yapılacak görüşmelere yol açtı. Haziran 2025’te İstanbul’a dönen Rusya ve Ukrayna heyetleri, savaşta öldürülen askerlerin ve 25 yaş altı esirlerin naaşlarının takası konusunda mutabakata vardı. Üçüncü tur görüşmeler Temmuz ayında yeniden İstanbul’da yapıldı ve yeni bir esir takasının önü açıldı. Çatışma boyunca Ukrayna Devlet Başkanı Volodymyr Zelenskyy Türkiye’ye çok sayıda ziyarette bulunarak Erdoğan’la görüştü. Erdoğan’ın Ukrayna’ya son ziyareti ise Ağustos 2022’de gerçekleşti. Ancak Erdoğan ve Türkiye’nin üst düzey diplomatları, çatışmanın çözümü için yoğun diplomatik çalışmalar yürüttü.